Menopauze en de kracht van een gezonde leefstijl

De menopauze: een natuurlijke overgang, geen eindpunt

De menopauze – ook wel de overgang genoemd – is een natuurlijke levensfase waarin de menstruatie stopt en de vruchtbaarheid afneemt. Meestal gebeurt dit tussen het 45e en 55e levensjaar, als gevolg van een daling van de vrouwelijke hormonen oestrogeen en progesteron. Het is geen momentopname, maar een proces dat zich over meerdere jaren kan uitstrekken en gepaard kan gaan met zowel lichamelijke als emotionele veranderingen.

Soms treedt de menopauze onverwacht en plots op, bijvoorbeeld na het verwijderen van beide eierstokken of als gevolg van een kankerbehandeling. Ook dat hoort bij het brede spectrum van hoe deze levensfase zich kan aandienen.

Wat bedoelen we precies met ‘menopauze’?

In onze dagelijkse taal gebruiken we het woord *menopauze* eigenlijk voor twee verschillende dingen, wat soms voor verwarring zorgt.

Enerzijds verwijst het letterlijk naar het moment waarop het precies één jaar geleden is dat de laatste menstruatie plaatsvond. Anderzijds gebruiken we dezelfde term om de bredere overgangsfase aan te duiden: de periode waarin het lichaam evolueert van vruchtbaar naar niet-vruchtbaar.

Die overgang verloopt in verschillende fasen:

Perimenopauze: de fase waarin de eerste veranderingen merkbaar worden, zoals een onregelmatige cyclus of warmteopwellingen

Menopauze: het hierboven beschreven ijkpunt van één jaar zonder menstruatie

Postmenopauze: de levensfase die daarna volgt

Mogelijke klachten tijdens de overgang

Vooral tijdens de perimenopauze kunnen vrouwen te maken krijgen met uiteenlopende klachten, zoals:

* Opvliegers en nachtelijk zweten

* Slaapproblemen

* Stemmingswisselingen en prikkelbaarheid

* Vermoeidheid

* Gewichtstoename

* Droge huid en slijmvliezen

* Verminderde botdichtheid, met een verhoogd risico op osteoporose

Hoe intens en hoe lang deze klachten aanhouden, verschilt sterk van vrouw tot vrouw. Sommigen ervaren nauwelijks hinder, anderen voelen zich gedurende een periode echt uit balans. Beide ervaringen zijn even normaal.

Wat kan helpen? De kracht van een gezonde leefstijl

Hoewel je niet alles in de hand hebt, toont onderzoek aan dat je zelf wél veel kan doen om klachten te verlichten en je gezondheid op lange termijn te ondersteunen.

 1. Voeding

Gezonde, evenwichtige voeding speelt een belangrijke rol. Voldoende calcium en vitamine D zijn essentieel voor sterke botten. Die haal je onder andere uit zuivel, groene bladgroenten, noten en vette vis. Volkorenproducten, groenten en fruit helpen om je bloedsuikerspiegel stabiel te houden en gewichtstoename te beperken. Minder suiker, cafeïne en alcohol kan bovendien opvliegers en stemmingswisselingen verminderen.

 2. Beweging

Regelmatig bewegen ondersteunt niet alleen je lichaam, maar ook je mentale welzijn. Wandelen, fietsen, zwemmen of yoga dragen bij aan een gezond gewicht en een betere gemoedstoestand. Krachttraining helpt spiermassa en botdichtheid te behouden, terwijl rustige bewegingsvormen en ontspanningsoefeningen stress en slaapproblemen kunnen verzachten.

 3. Slaap en stress

Slaapproblemen komen vaak voor in deze levensfase. Een vast slaapritme, een koele, donkere slaapkamer en het vermijden van schermen voor het slapengaan kunnen verschil maken. Stress verdient extra aandacht, omdat die klachten kan versterken. Ademhalingsoefeningen, mindfulness, tijd in de natuur en sociale verbondenheid kunnen helpen om weer meer balans te ervaren.

 4. Roken en alcohol

Roken kan de menopauze vervroegen en verhoogt het risico op osteoporose en hart- en vaatziekten. Stoppen levert dus duidelijke gezondheidswinst op. Ook alcohol kan opvliegers en slaapproblemen verergeren, waardoor matiging – of tijdelijk stoppen – vaak verlichting geeft.

Een lange levensfase die aandacht verdient

Na de menopauze ben je voor de rest van je leven postmenopauzaal. Aangezien de menopauze gemiddeld rond de leeftijd van 51 jaar plaatsvindt, betekent dit dat veel vrouwen **nog zo’n 30 jaar** in deze fase leven. Meer dan een derde van je leven dus.

Dat maakt het des te belangrijker om goed voor jezelf te zorgen, zodat je ook in deze jaren volop kan blijven genieten van het leven, samen met vrienden, familie en geliefden.

Samen sterker in deze fase

Hoewel de overgang uitdagend kan zijn, hoeft ze je niet te definiëren. Met bewuste keuzes rond voeding, beweging, slaap en stress kan de impact van klachten aanzienlijk verminderen. Overleg met een arts of specialist kan daarbij extra ondersteuning bieden, bijvoorbeeld rond hormoontherapie of supplementen.

Met onze CHALLENGE 26 voor vrouwen in en na de menopauze zetten we beweging, kracht en veerkracht centraal. Tijdens onze maandelijkse wandelingen is er ruimte voor plezier, verbinding én voor al je vragen over deze boeiende levensfase.

Je staat er niet alleen voor. 💛

Let’s move more & get stronger – together.

CHALLENGE 26 - MIDLIFE POWER